Վիտամիններ

Վիտամիններ

Վիտամինները կենսաբանաան ակտիվ նյութեր են, որոնք կարգավորում են օրգանիզմի կենսագործունեությունը:🫀🫁🧠  Վիտամիների մասին առաջին անգամ  հիշատակել է 1906 թ Անգլյացի գիտնական Ֆ. Խոպկինսը: Նրա կարծիքով  սնունդը բացի սպիտակուցներից, ճարպերից և ածխաջրերից պարունակոմ էր նաև այլ նյութեր, որոնց նա անվանեց  «Օժանդակ սննդային գործոններ»: 🥗1912թ  առաջին անգամ սինթեզվել է բյուրեղային նյութ , որը բուժում էր բերի-բերի  հիվանդությունը 🍞🥖🥨:    Վիտամին անվանումը առջացել է լատիներեն Vita ` կյանք բառից : ♥️ Բառի թարգմանությունը արդեն իսկ խոսում է նյութերի կարևորության մասին :
Եկեք պարզենք ինչու՞❓ Վիտամինները մասնակցում են.
⏺նյութափոխանակության կարգավորմանը,
⏺ֆերմենտների առաջացմանը,
⏺խթանում են օրգանիզմում ընթացող քիմիական ռեակցիաները:
⏺Ազդում են նաև սննդանյութերի յուրացման վրա,
⏺նպաստում բջիջների բնականոն աճմանը և ամբողջ օրգանիզմի զարգացմանը:
⏺Լինելով ֆերմենտների բաղկացուցիչ մաս՝ վիտամիններն ապահովում են դրանց բնականոն գործառույթները և ակտիվությունը:
❗️Որևէ վիտամինի անբավարարությունը կամ բացակայությունը հանգեցնում է նյութափոխանակության խանգարումների, որոնց հետևանքով նվազում է մարդու ▶️աշխատունակությունը, ▶️դիմադրողականությունը տարբեր հիվանդությունների, շրջակա միջավայրի անբարենպաստ գործոնների նկատմամբ
Մարդու օրգանիզմ վիտամինների ներմուծման հիմնական աղբյուրը սննդամթերքն է , 🥦🥬🥒🍅🍒🍑🥭🥑սոսկ մի քանիսն են սինթեզվում օրգանիզմում: Կան կազմությամբ վիտամիններին մոտ նյութեր, այսպես կոչված, նախավիտամիններ, որոնք, մտնելով մարդու օրգանիզմ, փոխարկվում են վիտամինների:
Վիտամինների քանակի անբավարարությունը կոչվում է հիպովիտամինոզ,🔻 լրիվ բացակայությունը–ավիտամինոզ, ❌ սակայն տարատեսակ հիվանդություննեերի կարող է բերել ոչ միայն անբավարար քանակը այլ նաև  նրանց ավելցուկը՝ հիպերվիտամինոզը🔺:
Ինչիսի՞ն են լինում վիտամինները :❓
Սկզբում վիտամինները պայմանականորեն նշանակում էին A, B, C, D, E, P և այլն, այնուհետև տրվեցին միջազգային անվանումներ, որոնք արտացոլում են այդ նյութերի քիմիական կառուցվածքը:  Վիտամինները բաժանվում են 3 խմբի` ջրալույծ, ճարպալույծ և վիտամինանման նյութեր:
Ճարպալույծ վիտամիններն են ՝🧈 А, D , E, K
Ջրալույծ վիտամիններն են💧 С, В1, В2, В3 (РР), В6, В12, և այլն :